Meer open data, meer genieten!

Door Mark Alphenaar

Winkel Bonda

Het winkelpand van fotograaf Bonda, Oude Prinsweg 11 in Bergen. Fotograaf: A.J. Bonda. Licentie: publiek domein.

Wij bij het Regionaal Archief Alkmaar willen graag dat zo veel mogelijk mensen kunnen genieten van het historisch materiaal wat wij in onze depots hebben liggen. Het is zo belangrijk dat het zelfs één van onze doelstellingen is en daarom is dat ook opgenomen in het huidige beleidsplan. Helaas is het niet altijd mogelijk alles te delen. Vooral op gebied van foto, video en audio. De auteursrechten komen dan om de hoek kijken. Het kan ingewikkelde materie zijn om te begrijpen en soms lijkt het totaal niet logisch. Soms lopen we ook tegen beperkingen van onze eigen systemen aan en soms zijn er afspraken in het verleden gemaakt die vrij delen niet makkelijk mogelijk maken.

Ondanks alles proberen we toch elke keer naar manier te zoeken om onze collecties te delen. Zo hebben we laatst deelgenomen aan de speciale masterclass Open Data georganiseerd door Open Cultuurdata Nederland en de Provincie Noord-Holland. Deze masterclass leerde ons dat er meer wegen zijn die naar Rome leiden en wat er wel mogelijk is ondanks auteursrechten en welke licentievormen we kunnen gebruiken voor ons materiaal.

Flickr PDM

Het Flickr-account van het Regionaal Archief Alkmaar met rechtenvrije beelden. Klik op de afbeelding om naar Flickr te gaan.

We waren al bezig op online platformen zoals Flickr Commons en Wikimedia Commons, maar met onze nieuw opgedane kennis kunnen we die effectiever gaan inzetten. Hierdoor is het nu mogelijk op een makkelijke manier foto’s gratis te downloaden zonder dat je je zorgen hoeft te maken over rechten. Ook experimenteren we met zogenaamde API’s (Application Programming Interface). Deze maken het mogelijk om volledige fotocollecties te downloaden en gratis te gebruiken voor particulier en commercieel gebruik.

We zijn net begonnen met delen van onze collecties beschikbaar te stellen via nieuwe online kanalen en zullen deze regelmatig aanvullen. Volg ons dus via Facebook, Twitter of op Flickr en blijf op de hoogte.

Waar kan je wat vinden?

Flickr

flickr CC-BY

Het Flickr-account met beelden gemaakt door het Archief. Klik op de afbeelding om de beelden te bekijken.

Op ons algemene Flickr account kan je foto’s vinden die we zelf hebben gemaakt tijdens evenementen, uitjes of als onderdeel van onderzoeken. Deze foto’s hebben een CC-BY 3.0 licentie gekregen. Gewoon door iedereen te gebruiken, maar wel even vermelden dat ze van het Regionaal Archief Alkmaar zijn. Ga naar Flickr.

Flickr Commons

Dit account is speciaal aangemaakt om rechtenvrije beelden te delen. Deze vallen in het publieke domein omdat bijvoorbeeld de fotograaf meer dan 70 jaar dood is. Dit onderdeel van Flickr wordt ook door grote instellingen zoals The National Archives UK, The U.S. National Archives en het Smithsonian Institution gebruikt. In Nederland zijn naast ons, ook het Nationaal Archief en het Nederlands Instituut voor Militaire Geschiedenis actief op Flickr Commons. Ga naar Flickr Commons.

Pagina uit Album Amicorum

Gekalligrafeerde tekst met diverse afbeeldingen uit het Album Amicorum van Bosboom-Toussaint. Beschikbaar via de API van het Archief.

API

Dit is voor de wat gevorderde gebruiker. Door het gebruik van een speciale URL is het mogelijk twee (op dit moment) collecties te downloaden inclusief diverse informatie bij de beelden (metadata). Dit alles mag voor particulier en commercieel gebruik. Hier meer informatie over de API. De data is nu beschikbaar in de Open Cultuur Data-API en als zodoende ook doorzoekbaar in de search.opencultuurdata.nl.

Wikimedia Commons

Wikimedia is onderdeel van de Wikipedia familie. Afbeeldingen die gebruikt worden op Wikipedia staan op dit platform. Door hier beelden te plaatsen kunnen mensen die artikelen maken op Wikipedia, makkelijk aan beelden komen. We hebben hier niet een speciaal account maar uploaden wel af en toe foto’s, kaarten, prenten en andere afbeeldingen. Zoek maar eens op ‘Regionaal Archief Alkmaar’, dan kom je al het één en ander tegen.

Maar waarom moet je dan betalen voor downloaden vanaf onze beeldbank?

Een goede vraag en het lijkt onze aanwezigheid op bovenstaande platformen tegen te spreken. Het systeem dat we nu gebruiken is al enkele jaren oud en gebouwd met de kennis, mogelijkheden en inzichten van toen. Helaas is het op dit moment niet mogelijk om het zo aan te passen dat makkelijk downloaden van bepaalde beelden zonder watermerk mogelijk is. Er zijn namelijk erg veel foto’s met veel verschillende afspraken omtrent hergebruik. Van een beeld kan bijvoorbeeld de maker niet bekend zijn (verweesd) of juist wel en zijn er specifieke afspraken gemaakt met het Regionaal Archief over de openbaarheid.

Als tijdelijke oplossing zal bij beelden op onze online beeldbank, waarvan o.a. de auteursrechten zijn vervallen, een melding komen dat het beeld gratis te downloaden is vanaf ons Flickr account. Niet ideaal, maar zo zal een deel van onze beeldcollectie toch makkelijk voor iedereen bereikbaar zijn. Zie hier één van de eerste beelden met zo’n melding.

Hoe dan ook, wij werken er hard aan om waar mogelijk onze collecties voor iedereen makkelijk en gratis toegankelijk te maken! Het beschikbaar stellen van genealogische gegevens als open data is een ander verhaal, daarover een andere keer meer.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s